Pireco Gezonde Groei

Element van de maand, zwavel I

De ondergewaardeerde rol van zwavel bij plantgezondheid
01-07-2020

Welke elementen zijn noodzakelijk voor plantengroei? De kans is groot dat u nu een voorgeprogrammeerd antwoord geeft dat begint met de letters N-P-K. Daarna komen waarschijnlijk calcium en magnesium en nog wat sporenelementen. De kans dat zwavel vroeg in het rijtje wordt genoemd is maar klein, daarom de titel; ‘zwavel het vergeten element’. Zwavel is echter een van de hoofdelementen en is essentieel voor leven.

Belemmering gewasgroei tegengaan met zwavel

Gewasgroei kan gehinderd worden door een te hoge pH waardoor onder andere bepaalde sporenelementen zoals ijzer en mangaan niet, of slecht, beschikbaar zijn voor de plant. Om de pH naar beneden te brengen kan zwavel worden ingezet. Als zwavel op de bodem wordt aangebracht en ingewerkt veranderen zwavelbacteriën zwavel in zwavelzuur. Dit zwavelzuur bestaat uit waterstof (H) en sulfaat (SO4). De waterstofionen komen vrij waardoor de bodem meer H+ bevat en dus zuurder wordt. Ook andere verbindingen zijn hiertoe in staat, denk daarbij aan ijzer- en aluminiumsulfaat, maar de werking is niet zo krachtig als die van zwavel.

Zwavel (vast)

Zwavel is essentieel voor de aanmaak van bladgroenkorrels

Om de pH van de bodem 1 punt naar beneden te krijgen in de bovenste 20 cm heb je op zandgrond ongeveer 800 kg zwavel nodig. Op leemgrond heb je zelfs 2500 kg per hectare nodig. Gips daarentegen, wat ook zwavel bevat, verandert de zuurgraad niet. De meeste zwavel in de bodem is afkomstig van de verwering van zwavelhoudende mineralen. Een ander deel is (was) afkomstig van industriële vervuiling in de vorm van zwaveldioxide, daarover later meer.

We geven meer fosfaat dan sulfaat

Sulfaat wordt door planten opgenomen in hoeveelheden die vergelijkbaar zijn met fosfor, toch wordt over het algemeen veel meer fosfaat gegeven dan sulfaat. Daar komt nog bij dat fosfaat stabieler is in de bodem dan sulfaat. Ook is het zo dat als de twee moeten concurreren om opname, sulfaat verliest, vooral wanneer fosfaat erg hoog is in de bodem. Eén van de dingen die zwavel voor de plant doet is de jonge zaailing helpen te overleven in koele, vochtige gronden.

Twee belangrijke aminozuren

Zwavel is een belangrijk bestanddeel van de aminozuren cysteïne en methionine. Twee aminozuren die deel uitmaken van de producten van Pireco. Dit zijn essentiële aminozuren die door ons lichaam niet zelf aangemaakt kunnen worden waardoor voldoende inname via de voeding van essentieel belang is. Deze aminozuren worden opgebouwd in het zaad van planten. We kunnen ons dan ook voorstellen wat een tekort betekent voor de vroege wortelontwikkeling van de kiemende plant.

Bepaalde vitaminen bevatten zwavel, net als vele eiwitenzymen die betrokken zijn bij de fotosynthese en de vastlegging van stikstof. Zwavel is essentieel voor de aanmaak van bladgroenkorrels, waarin zonlicht wordt opgevangen en verwerkt. Zwavel is ook een essentieel ingrediënt van de aromatische oliën die kenmerkend zijn voor kool en ui. Daarnaast is het ook de oorzaak van de karakteristieke geur en smaak. Het is daarom geen verrassing dat de behoefte aan zwavel door planten uit de familie van de kolen en uien erg groot is.

Ook als onderdeel van schimmel-bestrijdingsmiddelen heeft zwavel een reputatie. Als zwavel namelijk in contact komt met een schimmel wordt de energie huishouding van de schimmel verstoort waardoor de schimmel sterft. Gezien het feit dat consumenten steeds bezorgder worden over het gebruik van pesticiden en residuen, wordt het steeds belangrijker op een andere manier naar zwavel te kijken. Dus wat kunnen we zeggen over de rol van zwavel in het promoten van plantgezondheid?

De lucht is schoner dan vroeger

Er is veel aandacht voor de luchtkwaliteit in Nederland. Een blik op de site van de RIVM laat zien dat we eind jaren 70 van de vorige eeuw een piek hadden voor wat betreft de hoeveelheid zwaveldioxide die in de lucht werd gemeten. Sinds die tijd is er een gestage afname geweest en is de lucht veel schoner geworden. Zwaveldioxide was één van de stoffen die verantwoordelijk was voor het fenomeen zure regen. Het is natuurlijk mooi dat de lucht schoner is geworden, maar dat heeft toch ook bepaalde verrassende gevolgen voor de gewassen opgeleverd.

Beperkende factor

Zwavel is, mede door de schonere lucht, een belangrijke beperkende factor geworden  voor de groei van gewassen in geïndustrialiseerde landen en in afgelegen gebieden. Vooral noord Nederland, waar de minste vervuiling is, is arm in zwavel. Laboratorium onderzoeken brachten ook interessante feiten naar voren. Zo bleek ‘zure regen’ de kieming en sporulatie van Phythopthora infestans te remmen en daardoor dus ook de besmetting met deze ziekte. De lagere aanvoer vanuit de atmosfeer kan gevolgen hebben voor een toenemende ziektegevoeligheid, omdat zwavelbestanddelen en de zwavelstofwisseling  invloed hebben op diverse ziekten.

Meer over zwavel? Neem contact met ons op

Schrijf u nu in voor de Pireco Kennis Update
Regelmatig versturen wij onze Kennisupdate. Deze staat vol met actuele informatie, proeven en ervaringen. Wilt u hiervan op de hoogte gehouden worden? Schrijf u dan nu in!
We respect your privacy.